3 απρόσμενοι τρόποι που σαμποτάρεις τη διατροφή σου χωρίς να το καταλαβαίνεις
Σαμποτάρεις τη διατροφή σου χωρίς καν να το καταλαβαίνεις;
Αν νιώθεις ότι προσπαθείς τόοοσο σκληρά, αλλά η ισορροπημένη διατροφή που ονειρεύεσαι απλά δεν έρχεται… δεν φταις εσύ. Ως Διαιτολόγος – Διατροφολόγος, έχω δει εκατοντάδες ανθρώπους να κάνουν τα ίδια ακριβώς λάθη ξανά και ξανά—λάθη που σαμποτάρουν κάθε τους προσπάθεια για υγιεινή διατροφή, ενώ νομίζουν ότι κάνουν τα πάντα σωστά.
Το αποτέλεσμα; Απογοήτευση, ενοχές και η αίσθηση ότι «δεν τα καταφέρνω».
Αλλά τι θα έλεγες αν σου πω ότι υπάρχουν 3 πολύ συγκεκριμένοι τρόποι που πιθανώς υπονομεύεις τη διατροφή σου χωρίς να το γνωρίζεις—και ότι μόλις τους εντοπίσεις, όλα αλλάζουν;
Σε αυτό το άρθρο, θα σου αποκαλύψω ακριβώς τι σε κρατάει πίσω και πώς να το διορθώσεις, ώστε επιτέλους να αποκτήσεις μια διατροφή που σε κάνει να νιώθεις πραγματικά καλά.
Ας ξεκινήσουμε!
Πώς να καταλάβεις αν σαμποτάρεις τη διατροφή σου
Το αυτοσαμποτάζ στη διατροφή έχει ένα βασικό χαρακτηριστικό: δεν καταλαβαίνουμε ότι το κάνουμε! Καταλαβαίνεις αν αυτή τη στιγμή σαμποτάρεις την προσπάθειά σου στη διατροφή όταν συμβαίνουν αυτά τα δύο πιθανά σενάρια:
1 Στασιμότητα: ούτε πρόοδος, ούτε χειροτέρευση. Απλή στασιμότητα που μπορεί… να σου σπάει τα νεύρα! (Λογικό)
2 Βήματα προς τα πίσω: αντί να βλέπεις βελτίωση στην ενέργεια, τη διάθεση, τη διατροφή και το σώμα σου, καταλήγεις με υπνηλία, νεύρα, βαρεμάρα και ενοχές.
Δεν το θέλω αυτό για εσένα!
Θέλω η ενέργεια και ο χρόνος που διαθέτεις για τη διατροφή σου να έχουν άμεσα αποτελέσματα και να σε οδηγούν προς τα μπροστά – όχι να κάνεις ένα βήμα μπρος και δύο βήματα πίσω.
Και τώρα, ας δούμε τους 3 τρόπους με τους οποίους πιθανώς σαμποτάρεις τη διατροφή σου.
#1 τρόπος που σαμποτάρεις τη διατροφή σου: Αγνοείς το σώμα σου
Ο #1 τρόπος που μπορεί να σαμποτάρεις τη διατροφή σου είναι να αγνοείς το τι ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ θέλει το σώμα σου.
Άσε με να σου εξηγήσω τι εννοώ.
Χαρακτηριστικά σημάδια ότι δεν ακούς το σώμα σου είναι:
- φτάνεις να λυσσάς από την πείνα για να φας
- δυσκολεύεσαι να βάλεις μέτρο στο φαγητό/ στα γλυκά
- τσιμπολογάς
- υποκύπτεις στην καθημερινή λιγούρα (ξέρεις… μετά το φαγητό ή γύρω στο απόγευμα – βραδάκι)
- ψάχνεις κάτι να μασουλήσεις ακόμα κι αν έχεις μόλις σηκωθεί από το τραπέζι
- συμπληρώνεις κι άλλη ποσότητα στο πιάτο, παρόλο που έχεις χορτάσει από αυτό που έφαγες
- πεινάς ή/ και σκέφτεσαι το φαγητό όλη μέρα
- δεν μπορείς να βάλεις όριο στον εαυτό σου όταν βγαίνεις για φαγητό
- αν υπάρχει κάποιο αγαπημένο σου φαγητό/ γλυκό στην κουζίνα, δεν μπορείς να ησυχάσεις αν δεν το φας
- έχεις σταματήσει να τρως κάποια φαγητά, διότι αν ξεκινήσεις, δεν έχεις σταματημό
- επηρεάζεσαι πολύ από το τι και πόσο τρώνε οι γύρω σου
Αποτέλεσμα όλων αυτών είναι πως όση πειθαρχία κι αν προσπαθείς να έχεις, τελικά νιώθεις να υποκύπτεις, να μην τα καταφέρνεις και να απογοητεύεσαι.
Η λύση δεν είναι να τα βάζεις με τον εαυτό σου που δεν έχει πειθαρχία!
Αντιθέτως, η λύση είναι να σταματήσεις να σαμποτάρεις την ίδια σου την προσπάθεια και να ξεκινήσεις να ακούς το σώμα σου.
Αυτό σημαίνει καταρχάς να ξεχωρίζεις την πείνα και τον κορεσμό:
Πεινάω;
- Ναι/ όχι
Έχω χορτάσει;
- Ναι/ όχι
Από εκεί και πέρα, εμβάθυνε στο «πόσο πεινάω» και «πόσο έχω χορτάσει».
Βλέπεις, υπάρχουν διαβαθμίσεις μεταξύ του «υποφέρω από την πείνα» και του «πεινάω άνετα», όπως επίσης και μεταξύ του «είμαι εντάξει, χόρτασα» και του «ουφ, έσκασα»
Συνεπώς, το να ακούς πραγματικά το σώμα σου αφορά τη δεξιότητα να ξεχωρίζεις:
- πότε πεινάς και πότε έχεις χορτάσει
- πότε πεινάς και πότε έχεις λιγούρα
- πότε πεινάς και πότε βαριέσαι
- πότε έχεις χορτάσει και πότε έχεις φουσκώσει
- πόσο έντονη είναι η πείνα σου
- πόσο πολύ έχεις χορτάσει
Για τον κάθε μαθητή μου, η συνειδητοποίηση που έχει όταν μαθαίνει να ακούει το σώμα του είναι διαφορετική.
Π.χ. η Μ. κατάφερε μετά από ΧΡΟΝΙΑ να αγνοήσει εντελώς τις τηγανιτές πατάτες που έφτιαξε η πεθερά της για τα παιδιά της… ενώ ήταν δίπλα στη μύτη της!
Άρα, για τη Μ. αυτή η επανασύνδεση με το σώμα της αφορούσε το να σταματήσει το τσιμπολόγημα οποιασδήποτε λιχουδιάς βρισκόταν στον δρόμο της.
Η Ε. επέλεξε να φάει ένα yoghurt bowl αντί για πίτσα, διότι κατάλαβε ότι δεν πείναγε τόσο πολύ, αλλά ότι απλά λιγουρευόταν την πίτσα. Ήξερε ότι θα μπορούσε να έχει την πίτσα μια άλλη μέρα.
Συνεπώς, για την Ε. το να ακούσει το σώμα της είχε να κάνει με την επιλογή γεύματος που έκανε τελικά, διαχωρίζοντας την πείνα από τη λιγούρα της.
Τέλος, η Φ. άρχισε να νιώθε ότι έχει καλύτερα τον έλεγχο και περισσότερη συνειδητότητα ως προς τα συναισθήματα της.
Επομένως, για την Φ. η σύνδεση με το σώμα της τής επέτρεψε να διαχωρίσει την ανάγκη της για φαγητό από τα συναισθήματά της.
Όλες τους έμαθαν να ακούν το σώμα τους, όμως για την καθεμία τους, αυτό είχε διαφορετικό αντίκτυπο στον τρόπο που τρώει.
Βλέπεις πόσο μεγάλη διαφορά μπορεί να κάνει το να ακούς το σώμα σου σε σχέση με το να το αγνοείς;
Και στην τελική, τι περιμένεις να κάνει το σώμα σου για να σου πει ότι χρειάζεται φαγητό ή ότι χόρτασε; Να στείλει μέιλ;
Άκουσέ το και φρόντισέ το!
Το σώμα σου θα σε υποστηρίζει ως το τέλος της ζωής σου. Μακάβριο, το ξέρω, όμως αυτή είναι η αλήθεια.
Ήρθε η ώρα να λειτουργήσεις αρμονικά με αυτό – όχι να του συμπεριφέρεσαι σαν εχθρό!
#2 τρόπος που σαμποτάρεις τη διατροφή σου: Βάζεις πολύ αυστηρούς κανόνες
Κανόνες, κανόνες, κανόνες.
Μην τρως αυτό.
Απαγορεύεται να τρως εκείνο.
Θα τρως μόνο από τούτο.
Επιτρέπεται τόση ποσότητα.
Ουυυφφφ!!
Ας μην κοροϊδευόμαστε μεταξύ μας.
Σε τι βαθμό σε ωφέλησαν οι αυστηροί κανόνες στο παρελθόν;
Για πόσο καιρό το κράτησες;
Αυτή η αυστηρότητα δεν είναι ούτε ρεαλιστική ούτε βιώσιμη και είμαι ΣΙΓΟΥΡΗ ότι το έχεις διαπιστώσει ως τώρα.
Άσε που… δεν υποστηρίζεται από την επιστήμη!
Να μερικές σκληρές αλήθειες για τους αυστηρούς κανόνες:
- Με εξαίρεση συγκεκριμένα νοσήματα που επηρεάζουνται άμεσα από το φαγητό, δεν θα βρεις κάπου τη λέξη «απαγορεύεται» για κάποιο τρόφιμο. Μοναδική εξαίρεση τα ληγμένα/ αλλοιωμένα τρόφιμα και ό,τι σου προκαλεί αλλεργία ή δυσανεξία.
- Οι μελέτες καταλήγουν πως όσο στερούμαστε ένα τρόφιμο, τόσο περισσότερο έχουμε την τάση να το υπερκαταναλώνουμε όταν το δούμε μπροστά μας.
- Όταν τρως συνεχώς το ίδιο φαγητό, καταλήγεις να το βαριέσαι και να το απεχθάνεσαι: μια φυσιολογική λειτουργία του εγκεφάλου, όπου όσο συχνότερα εκτίθεσαι σε ένα τρόφιμο, τόσο λιγότερο ελκυστικό γίνεται.
Τελικά… οι κανόνες σε βοηθούν ή σε σαμποτάρουν;
Νομίζω καταλαβαίνεις πού το πάω.
Αν σκέφτεσαι «Ναι, μα αν δεν έχω κανόνες, τότε θα τρώω όλη μέρα γλυκά και σουβλάκια!»
Όταν λέμε να μην βάζεις αυστηρούς κανόνες στον τρόπο που τρως, δεν εννοούμε να τα τινάξεις όλα στον αέρα!
Αντιθέτως, εννοούμε να τρως με τρόπο που προσφέρεις στον εαυτό σου ενέργεια, θρέψη και απόλαυση με ΡΕΑΛΙΣΜΟ.
Στόχος είναι να τρώμε θρεπτικά τις περισσότερες φορές – όχι όλες τις φορές, διότι το δεύτερο δεν είναι εφικτό.
Για αυτό, χρειάζεσαι την κατάλληλη διατροφική εκπαίδευση, ώστε να μάθεις πώς να τρως θρεπτικά ενώ το απολαμβάνεις (και να μην το θεωρείς αγγαρεία)…
…ενώ μπορείς να εντάσσεις εδώ κι εκεί τα γλυκά, τα πατατάκια, τις πίτσες και τα σουβλάκια χωρίς τον φόβο ότι θα ξεφύγεις.
Βγες από τη νοοτροπία «όλα ή τίποτα». Η πραγματική ισορροπία βρίσκεσαι στο γκρι!
#3 τρόπος που σαμποτάρεις τη διατροφή σου: Κρατάς την ίδια προσέγγιση, παρόλο που νιώθεις ότι δεν καλύπτεσαι
Αυτό κι αν είναι σαμποτάζ!
Έλα να βάλουμε τα πράγματα σε μια σειρά.
Η διατροφή σου δεν είναι αγγαρεία.
Επίσης, η διατροφή σου δεν είναι γραμμένη σε πέτρα.
Η διατροφή σου είναι οι επιλογές που κάνεις προκειμένου να τιμάς το σώμα σου, τα γούστα σου και τις ανάγκες της καθημερινότητάς σου.
Έχεις ΚΑΘΕ ΔΙΚΑΙΩΜΑ να προσαρμόζεσαι και να ελίσσεσαι, ώστε η διατροφή σου να λειτουργεί για ΕΣΕΝΑ και να σε κάνει να νιώθεις ΚΑΛΑ!
Δεν είσαι θύμα αυτής της κατάστασης.
Εσύ έχεις τον έλεγχο.
Συνεπώς, αν αισθάνεσαι πως ο τρόπος που τρως αυτή τη στιγμή ή η σχέση σου με το φαγητό δεν σε καλύπτει, τότε ήρθε η ώρα να κάνεις μια αλλαγή!
Μπορεί να είναι μια ριζική αλλαγή ή μια μικρότερη αλλαγή.
Το μόνο σίγουρο, όμως, είναι ότι αν θέλεις να βάλεις ξανά τον ενθουσιασμό, την αυτοπεποίθηση και την απόλαυση στη διατροφή σου, δεν μπορείς να περιμένεις να έρθει ουρανοκατέβατο, όταν συνεχίζεις να ακολουθείς μια προσέγγιση η οποία αποδεδειγμένα πια δεν σου ταιριάζει.
Ώρα να πάρεις τη διατροφή σου στα χέρια σου!
Πώς να Σταματήσεις να Σαμποτάρεις τη Διατροφή σου: 5 Πρακτικά Βήματα
Τώρα που ξέρεις τους 3 τρόπους με τους οποίους πιθανώς σαμποτάρεις τη διατροφή σου, ήρθε η ώρα να περάσεις από τη θεωρία στην πράξη. Τα καλά νέα; Δεν χρειάζεται να αλλάξεις τα πάντα μονομιάς. Προτίμησε τις μικρές, ενσυνείδητες αλλαγές μπορούν να φέρουν τεράστια διαφορά στη σχέση σου με το φαγητό και το σώμα σου. Αφού παγιώσεις τη μία, θα περάσεις στην επόμενη. Βήμα-βήμα!
Βήμα 1: Ξεκίνα με την παρατήρηση (χωρίς επίκριση)
Πριν αλλάξεις οτιδήποτε, απλά παρατήρησε. Για μία εβδομάδα, κράτα ένα ημερολόγιο όπου σημειώνεις:
- Πώς αισθάνεσαι πριν φας (πεινάω; έχω λιγούρα; βαριέμαι; στεναχωριέμαι;)
- Πώς αισθάνεσαι ενώ τρως (απολαμβάνω; τρώω βιαστικά; τρώω μηχανικά;)
- Πώς αισθάνεσαι μετά (χόρτασα άνετα; φούσκωσα; έχω ενέργεια; έχω ενοχές;)
Αυτή η απλή παρατήρηση θα σου αποκαλύψει μοτίβα που ούτε καν γνώριζες ότι υπάρχουν. Εμπιστεύσου τη διαδικασία, δώσε της χρόνο και τα μοτίβα πάντα εμφανίζονται μπροστά στα μάτια μας.
Και θυμήσου: δεν σε επικρίνεις, απλά παρατηρείς.
Είσαι επιστήμονας και μελετάς τον εαυτό σου—με περιέργεια, όχι με αυστηρότητα.
Βήμα 2: Κάνε μια παύση
Όταν νιώσεις την παρόρμηση να φας κάτι που δεν είχες σχεδιάσει, κάνε παύση για μερικά λεπτά. Όχι για να αρνηθείς το φαγητό, αλλά για να ρωτήσεις τον εαυτό σου:
«Πραγματικά πεινάω αυτή τη στιγμή; Ή μήπως ψάχνω κάτι άλλο;»
Αν η απάντηση είναι πείνα—φάε! Αν η απάντηση είναι κάτι άλλο (π.χ. άγχος, βαρεμάρα, λιγούρα), σκέψου: «Τι άλλο θα μπορούσα να κάνω αυτή τη στιγμή που θα με εξυπηρετούσε καλύτερα;»
Μερικές φορές θα επιλέξεις να φας ούτως ή άλλως—και αυτό είναι απόλυτα εντάξει. Το θέμα είναι να γίνει συνειδητή επιλογή, όχι αυτόματη αντίδραση σε κάτι άλλο που σε απασχολεί.
Βήμα 3: Αντικατάστησε τους αυστηρούς κανόνες με κατευθυντήριες γραμμές
Αντί για «Δεν επιτρέπεται να φάω γλυκό», δοκίμασε: «Προτιμώ να τρώω γλυκό 2-3 φορές την εβδομάδα, όταν πραγματικά το απολαμβάνω».
Αντί για «Πρέπει να φάω σαλάτα κάθε μέρα», δοκίμασε: «Στόχος μου είναι να έχω λαχανικά στα περισσότερα γεύματά μου, με τρόπους που μου αρέσουν».
Βλέπεις τη διαφορά; Η πρώτη προσέγγιση βγάζει εξαναγκασμό, ενώ η δεύτερη είναι φροντιστική. Η πρώτη δημιουργεί αντίσταση, ενώ η δεύτερη δημιουργεί θέληση.
Βήμα 4: Πειραματίσου με μικρές αλλαγές (όχι ριζικές)
Διάλεξε μία και μόνο μία μικρή αλλαγή να κάνεις αυτή την εβδομάδα. Για παράδειγμα:
- Τρώω πιο αργά, αφήνοντας το πιρούνι στο πιάτο μεταξύ των μπουκιών
- Πίνω ένα ποτήρι νερό μαζί από κάθε γεύμα
- Τρώω χωρίς κινητό ή τηλεόραση μία φορά την ημέρα
- Εφαρμόζω ένα από τα πράγματα που μαθαίνω από το The Nutritious Podcast
Μην υποτιμάς τη δύναμη αυτού του ενός πράγματος. Μια μικρή αλλαγή που διατηρείται γίνεται συνήθεια. Μια συνήθεια που διατηρείται γίνεται τρόπος ζωής.
Βήμα 5: Βρες τον δικό σου ρυθμό (Όχι των άλλων)
Ό,τι δουλεύει για την Μ., τη Ε., ή τη Φ. που σου ανέφερα παραπάνω, μπορεί να μη δουλεύει για εσένα—και αυτό δεν σημαίνει ότι κάνεις κάτι λάθος.
Η δική σου ισορροπημένη διατροφή μπορεί να μοιάζει διαφορετική από αυτή των άλλων. Και αυτό δεν είναι μόνο φυσιολογικό, αλλά και επιθυμητό!
Ρώτα τον εαυτό σου:
- Τι με κάνει να νιώθω καλά;
- Τι μου δίνει ενέργεια;
- Τι με χορταίνει χωρίς να με βαραίνει;
- Ποιες τροφές απολαμβάνω πραγματικά;
Οι απαντήσεις σε αυτές τις ερωτήσεις είναι η προσωπική σου πυξίδα. Ακολούθησέ την.
Το Κλειδί; Συνέπεια, Όχι Τελειότητα
Δεν θα ακούσεις το σώμα σου τέλεια κάθε μέρα. Κάποιες μέρες θα ξεχάσεις την παύση των λίγων λεπτών. Κάποιες φορές θα επιστρέψεις σε παλιούς κανόνες επειδή σε κάνουν να νιώθεις ασφαλής.
Και ξέρεις κάτι; Αυτό είναι μέρος της διαδικασίας.
Η διαφορά δεν είναι ότι δεν θα κάνεις λάθη. Η διαφορά είναι ότι θα μάθεις να επιστρέφεις στον εαυτό σου με συμπόνια, όχι με κατηγορίες.
Η ισορροπημένη διατροφή δεν είναι προορισμός που φτάνεις μια φορά και τέλος. Είναι δρόμος που διαλέγεις να περπατάς, ξανά και ξανά, κάθε μέρα.
Είναι μια διαδικασία εξελισσόμενη, όπως κι εσύ!
Συμπέρασμα
Οι 3 συνηθέστεροι τρόποι να σαμποτάρεις την προσπάθειά σου να αποκτήσεις μια ισορροπημένη διατροφή είναι 1) να αγνοείς το σώμα σου 2) να βάζεις πολύ αυστηρούς κανόνες 3) να κρατάς μια προσέγγιση που δεν σε εξυπηρετεί.
Το μόνο που μένει τώρα είναι να κάνεις την αρχή. Αλλά όχι *απλώς* την αρχή. Να κάνεις τη σωστή αρχή.
Πάτα εδώ και κατέβασε τις 5+1 ερωτήσεις που θα βάλουν τα θεμέλια για μια επιτυχημένη προσπάθεια στη διατροφή.
Προσθέστε σχόλιο