Πώς να Σταματήσεις να Τρως για να Χαλαρώσεις: Ο Οδηγός που Έψαχνες (2026)
Τρως όταν είσαι κουρασμένη χωρίς να πεινάς πραγματικά; Γυρνάς σπίτι έχοντας εξουθενωθεί από τη δουλειά και το πρώτο που κάνεις είναι να ανοίξεις το ψυγείο: ίσως από πείνα, ίσως από στρες – ποιος ξέρει.
Το φαγητό γίνεται η “λύση” για να ξεκουραστείς, να ανακουφιστείς, να νιώσεις καλύτερα.
Αν είδες τον εαυτό σου σε αυτό, δεν είσαι μόνη. Σύμφωνα με έρευνες, το στρες συνδέεται με μεγαλύτερη κατανάλωση φαγητού. Σε αυτό το επεισόδιο θα ανακαλύψεις τους 3 κρυφούς λόγους που σε οδηγούν στο φαγητό όταν είσαι κουρασμένη και – το πιο σημαντικό – πρακτικές λύσεις να σταματήσεις αυτόν τον φαύλο κύκλο, με τρόπο βιώσιμο και αποτελεσματικό.
1ος λόγος που ξεφεύγεις στο φαγητό για να ανακουφίσεις την κούραση: Δεν μπορείς να διαχειριστείς τα συναισθήματά σου
Η κούραση δεν είναι μόνο σωματική. Μπορεί να είναι και πνευματική ή ψυχική.
Μελέτες δείχνουν ότι το άγχος μπορεί να αυξήσει την κατανάλωση φαγητού και μάλιστα σε κάποιους ανθρώπους.
Στην περίπτωση που έχεις παρατηρήσει να τρως παραπάνω όταν προκύπτουν συναισθήματα (είτε θετικά είτε αρνητικά), τότε σε ενθαρρύνω να συνεργαστείς με έναν επαγγελματία ψυχοθεραπευτή.
Σκοπός είναι να εντοπίσεις την πηγή αυτών των συναισθημάτων και να επιδράσεις ειδικά εκεί. Το φαγητό δεν θα λύσει την αιτία που σε αγχώνει ή σε κουράζει – απλώς θα μουδιάσει για λίγη ώρα το συναίσθημα.
Ωστόσο αυτό δεν είναι μια βιώσιμη πρακτική καταπολέμησης της κούρασης.
Για αυτόν τον λόγο, προτείνω την ψυχοθεραπεία.
Μέσα στην ψυχοθεραπεία θα καταφέρεις να
- εντοπίσεις και επιλύσεις τις από πίσω αιτίες
- αποκτήσεις εργαλεία διαχείρισης των συναισθημάτων σου
- σκαλίσεις τη σχέση σου με το φαγητό, με τι το έχεις συνδέσει και για ποιον λόγο
Για κάποιους ανθρώπους είναι περισσότερο χρήσιμο να ασχοληθούν πρώτα με την ψυχοθεραπεία τους και μετά με τη διατροφή. Προσωπικά, έχω πει σε αρκετά άτομα ότι προτιμώ να σταματήσουμε τις συνεδρίες μας, ώστε να δουλέψουν σε πρώτη φάση με την ψυχική τους υγεία και ύστερα με τη διατροφή τους.
Σε κάθε περίπτωση, είναι μια διαδικασία που αξίζει να δοκιμάσεις, να της δώσεις χρόνο και να την εμπιστευτείς – ακόμα κι αν πονάει στην αρχή.
Κάνω ψυχοθεραπεία τα τελευταία 8 χρόνια και εξακολουθώ να μαθαίνω πράγματα για εμένα, να βγάζω συμπεράσματα αλλά και να αποκτώ δεξιότητες για να διαχειρίζομαι καταστάσεις που παλαιότερα δεν μπορούσα καν να φανταστώ.
Άρα, μη φοβάσαι, δοκίμασέ το και θα δεις ότι είναι το καλύτερο δώρο που μπορείς να κάνεις στον εαυτό σου
2ος λόγος που ξεφεύγεις στο φαγητό για να ανακουφίσεις την κούραση: Χρησιμοποιείς το φαγητό σαν ευκαιρία για διάλειμμα
Πώς χρησιμοποιούσα το φαγητό σαν δικαιολογία για διάλειμμα
Αυτό ήταν κάτι που εντόπισα πρώτα από τη δική μου εμπειρία και όσο πιο πολύ το συζητούσα με ανθρώπους, παρατήρησα πως είναι αλήθεια.
Κάποια περίοδο, λοιπόν, παρατήρησα πως είχα αυξήσει την ποσότητα που έτρωγα καθώς και το τσιμπολόγημά μου μέσα στην ημέρα. Μου έκανε ιδιαίτερη εντύπωση, καθώς αυτό είναι κάτι σπάνιο για εμένα.
Επομένως, εκείνη τη στιγμή που έτρωγα τη «μια φετούλα ψωμί ακόμα με το φαγητό», μπήκα στη διαδικασία να παρατηρήσω:
Τι χρειάζομαι πραγματικά αυτή τη στιγμή;
Η απάντησή μου ήρθε γρήγορη και ξεκάθαρη: ΞΕΚΟΥΡΑΣΗ.
Ήταν μια περίοδος ιδιαίτερα κουραστική για εμένα, καθώς προετοίμαζα την προώθηση για το Nutritious Balance: χρειαζόταν να παίρνω πολλές αποφάσεις, να δουλεύω περισσότερες ώρες και μαζί με όλα αυτά υπήρχε και το άγχος για το πώς θα πάει.
Εκείνη την ώρα, λοιπόν, έτρωγα προκειμένου να παρατείνω τον χρόνο που είμαι μακριά από τις δουλειές και τις υποχρεώσεις μου. Ήθελα να κάτσω λίγο ακόμα. Να έχω έναν λόγο για να ηρεμήσω. Μια δικαιολογία.
Αυτό είναι κάτι που σε προσκαλώ να παρατηρήσεις κι εσύ: μήπως χρησιμοποιείς εκείνη την ώρα το φαγητό σαν έναν τρόπο να δικαιολογήσεις ότι κάθεσαι και δεν τρέχεις σε υποχρεώσεις;
Σε αυτήν την περίπτωση, η λύση είναι απλή: χρειάζεσαι ξεκούραση.
Και όταν λέω ξεκούραση, εννοώ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ ΞΕΚΟΥΡΑΣΗ που θα καλμάρει το νευρικό σου σύστημα.
Κλείσε τα social media και ξεκουράσου ποιοτικά, ώστε να αποφύγεις τη χρήση του φαγητού σαν μέσο χαλάρωσης
Στη σημερινή εποχή, το πρώτο πράγμα που κάνουν οι περισσότεροι άνθρωποι μόλις βρουν κάποιο κενό, είναι να πιάσουν το κινητό: να δουν τι έχασαν, τι κάνουν οι άλλοι, να ενημερωθούν, να δουν κανένα βιντεάκι για να γελάσουν.
Και εδώ είναι η μεγάλη παγίδα. Στο βιβλίο The DOSE Effect, ο συγγραφές και νευροεπιστήμονας TJ Power εξηγεί πως τα social media είναι φτιαγμένα για να ανεβάσουν τη ντοπαμίνη μας.
Παρένθεση νευροβιολογίας: η ντοπαμίνη είμαι μια χημική ουσία που παράγεται στον εγκέφαλο και η λειτουργία της είναι να ενισχύει την κινητοποίηση και τη συγκέντρωσή μας, κάνοντας τις δύσκολες εργασίες να μας δίνουν ένα αίσθημα ευφορίας. Χαρακτηριστικό παράδειγμα η ευφορία που νιώθεις αφού τακτοποιήσεις ή κάνεις δουλειές στο σπίτι ή αφού ολοκληρώσεις μια σημαντική εργασία για τη δουλειά ή τις σπουδές σου ή όταν διαβάζεις ένα βιβλίο.
Λες: Αααχχ… μπράβο μου.
Αυτό το θετικό συναίσθημα που νιώθεις εκείνη την ώρα, είναι η ντοπαμίνη. Αυτή ξεκινάει από χαμηλά επίπεδα. Όταν ξεκινάς να κάνεις αυτό το «δύσκολο» πράγμα, δεν νιώθεις αμέσως ευχαρίστηση. Αφού όμως περάσει μερική ώρα, παρατηρείς ότι συγκεντρώνεσαι φουλ σε αυτό που κάνεις, ίσως χάνεις την αίσθηση του χρόνου και πραγματικά γουστάρεις τόσο πολύ που λες «λίγο ακόμα, λίγο ακόμα».
Αυτό συμβαίνει επειδή όσο εσύ κάνεις αυτήν την εργασία, η ντοπαμίνη σου ανεβαίνει σταδιακά, φτάνει το μέγιστο επίπεδο (που σε κάνει να συγκεντρώνεσαι και να νιώθεις τέλεια) και αφότου ολοκληρώσεις, αντίστοιχα πέφτει ομαλά για να φτάσει στα αρχικά της επίπεδα.
Και εκεί ακριβώς έρχονται τα social media. Διαβάζω απόσπασμα από το βιβλίο, σε δική μου μετάφραση:
Ανοίγεις την εφαρμογή του μέσου κοινωνικής δικτύωσης και αμέσως παρατηρείς πως αισθάνεσαι πολύ ωραία, τα επίπεδα ντοπαμίνης σου αυξάνονται απίστευτα γρήγορα και ο εγκέφαλός σου παίρνει ευχαρίστηση. Αυτό δημιουργεί μια πρόκληση όπως και με τα πάντα στο σύμπαν: όπως εξηγούν οι νόμοι της φυσικής, «ό,τι ανεβαίνει, πρέπει να κατέβει». Ο εγκέφαλος και το σώμα σου συνεχώς αναζητούν αυτό που λέμε «ομοιόσταση», που απλά σημαίνει ισορροπία. Με αυτό κατά νου, όταν τα επίπεδα ντοπαμίνης αυξάνονται απίστευτα γρήγορα όταν σκρολάρεις στα social media, τότε ο εγκέφαλος σκέφτεται «Γουάου, πώς είναι τα επίπεδα ντοπαμίνης μου τόσο ψηλά;». προκειμένου να καταφέρει την ομοιόσταση, ή την ισορροπία, η ντοπαμίνη θα πρέπει να πέσει γρήγορα σε μια ίση ποσότητα κάτω από τα βασικά της επίπεδα προκειμένου να εξισορροπήσει, κάτι που σε κάνει να νιώθεις χειρότερα σε σχέση με πριν ξεκινήσεις να σκρολάρεις.
Αυτές οι γρήγορες δόσεις ντοπαμίνης είναι που κάνουν τόσο εθιστικά τα social media: που λέμε θα κάτσω για 5’ και τελικά περνάει 1 ώρα.
Από την άλλη, αυτή η απότομη πτώση της ντοπαμίνης που κάνει ο εγκέφαλός μας προκειμένου να μας προστατεύσει, μας εξαντλεί κι έτσι μόλις κλείσουμε το κινητό, η συγκέντρωσή μας έχει χαθεί, νιώθουμε ληθαργικοί και ότι βαριόμαστε να κάνουμε το οτιδήποτε.
Προκειμένου να ξεκουράσεις πραγματικά το μυαλό σου, χρειάζεται να ασχοληθείς με πράγματα που όντως τον υποστηρίζουν. Μέσα στο βιβλίο προτείνονται:
- να κάνεις πράγματα που σε ευχαριστούν και σε φέρνουν πιο κοντά στον στόχο σου
- να κάνεις εκείνα τα μικρά καθημερινά πράγματα που αναβάλεις και απαιτούν πειθαρχία π.χ. να στρώσεις το κρεβάτι, να καθαρίσεις την κουζίνα, να πλύνεις τα πινέλα του μακιγιάζ
- να μένεις μακριά από το κινητό
- κρύα ντουζ
- να προσφέρεις στους ανθρώπους σου και στην κοινωνία
- να έρχεσαι σε φυσική επαφή με τους αγαπημένους σου (και μιλάει για τη δύναμη της αγκαλιάς)
- να κοινωνικοποιηθείς
- να κάνεις μια βόλτα στη φύση (ακόμα και ένα πάρκο αρκεί)
- να σε δει το φως του ήλιου
- να βελτιώσεις τον ύπνο σου
- να ασκηθείς ή να κάνεις διατάσεις
- να γελάσεις
- να ακούσεις μουσική που σε ανεβάζει
Δραστηριότητες σαν αυτές τελικά βοηθούν τη βιολογία του εγκεφάλου μας, με αποτέλεσμα να αισθανόμαστε λιγότερο εξαντλημένοι και περισσότερο ενεργητικοί, χαρούμενοι και ήρεμοι.
Βάλε προτεραιότητα ΕΣΕΝΑ: 7 πρακτικές διατροφικές συμβουλές για να φροντίσεις τον εαυτό σου ΣΗΜΕΡΑ
3ος λόγος που ξεφεύγεις στο φαγητό για να ανακουφίσεις την κούραση: Δεν διαχειρίζεσαι σωστά το φαγητό
Με δεδομένες την ψυχολογία και την κόπωση, η διατροφή έρχεται από την πλευρά της πρόληψης και της διαχείρισης περιστάσεων όπου βρίσκεις τον εαυτό σου να τρώει για να ξεκουραστεί. Το ζήτημα εδώ είναι να μη φτάνουμε να χρησιμοποιούμε το φαγητό για ξεκούραση ή τουλάχιστον να μετριάσουμε την ποσότητα.
Εδώ είναι που θέλω να προσέξεις 5 πράγματα
1. Τακτοποίησε τα ωράρια των γευμάτων σου
Πάρα πολύ συχνά ακούω ανθρώπους να λένε «γύρισα από τη δουλειά και έφαγα ό,τι βρήκα μπροστά μου για να ηρεμήσω».
Τις περισσότερες φορές, αυτό που συμβαίνει στην πραγματικότητα είναι πως αυτή η απώλεια ελέγχου στο φαγητό δεν έρχεται από την κούραση, αλλά επειδή… ΠΕΙΝΑΝΕ.
Μπορεί να μην έχουν φάει τίποτα στη δουλειά ή τελευταία φορά που έφαγαν να ήταν πριν από πολλές ώρες.
Επομένως, ας τα βάλουμε κάτω: τακτοποίησε τα ωράρια των γευμάτων σου, ώστε να μην υπάρχουν μεγάλα κενά μεταξύ τους.
Στόχος είναι να κρατάμε το σώμα μας άνετα χορτάτο: όχι μόνο για να έχουμε ενέργεια, καλή διάθεση και σωματική ευεξία αλλά και για να προλάβουμε ξεσπάσματα και τσιμπολογήματα.
Εξάλλου, αν δυσκολεύομαι όντως λόγω π.χ. ψυχολογίας να διαχειριστώ το φαγητό, το να πεινάω κιόλας από πάνω, δεν με βοηθάει ιδιαίτερα να έχω αυτοέλεγχο.
7 αποτελεσματικές στρατηγικές για να σταματήσεις να πεινάς διαρκώς
2. Τρώγε χορταστικά
Αυτό περιέχει δύο άξονες: ποσότητα και είδος φαγητού
Πρώτα η ποσότητα: είναι η ποσότητα εκείνη που τρως η σωστή, ώστε να χορταίνεις άνετα; Ούτε να νιώθεις ότι πεινάς ούτε να έχεις δυσφορία επειδή έφαγες πολύ.
Δεύτερον το είδος: είναι ο συνδυασμός που έφτιαξες κατάλληλος ώστε να σου δώσει ενέργεια, θρέψη και απόλαυση;
Όπως είπαμε και πριν, είναι εξαιρετικά σημαντικό να έχουμε ένα σώμα χορτάτο και γεμάτο ενέργεια. Αφενός επειδή είναι βασικό μας ανθρώπινο δικαίωμα, αφετέρου επειδή ένα πεινασμένο σώμα δεν σκέφτεται καθαρά.
Όταν φτάνουμε να πεινάμε πολύ, έχουμε νεύρα, χαμηλή διάθεση, μειωμένη παραγωγικότητα και μειώνουμε πολύ τα standards μας στις επιλογές φαγητού που θα κάνουμε. Λέμε «Δεν με νοιάζει τι θα είναι αυτό που θα φάω, αρκεί να σταματήσω να πεινάω».
Συνεπώς, σιγουρέψου ότι τα γεύματα και τα σνακ σου σε καλύπτουν ποσοτικά και ποιοτικά.
3. Μάθε να ακούς και να ανταποκρίνεσαι στο σώμα σου
Όταν νιώθεις ότι θέλεις να ηρεμήσεις και να φας, κάνε την εξής ερώτηση στον εαυτό σου:
Για ποιον λόγο θέλω να φάω αυτή τη στιγμή;
Πάρε μερικές στιγμές για να ανακαλύψεις την απάντηση.
Είναι πείνα;
Είναι λιγούρα;
Είναι κούραση;
Είναι συναισθήματα;
Αυτό είναι και το πρώτο βήμα: να ακούσεις το σώμα σου.
Το δεύτερο βήμα είναι να ανταποκριθείς σε αυτό που σου λέει.
Αν πεινάω, τρώω.
Αν είμαι κουρασμένη, κάνω κάτι το οποίο μου προσφέρει πραγματική ξεκούραση (σαν αυτά που είπαμε πιο πάνω).
Αν είναι συναίσθημα, χρησιμοποιώ τα εργαλεία που έχω πάρει από την ψυχοθεραπεία μου για να το διαχειριστώ.
Και τα δύο βήματα είναι ισάξια: δεν έχει κανένα νόημα να ακούς το σώμα σου αν ύστερα δεν ανταποκριθείς σε αυτό που θα σου πει.
Αν χρειάζεσαι περισσότερη βοήθεια με αυτό, πάτα εδώ για να μπεις στη λίστα προτεραιότητας για τον ερχόμενο κύκλο του Nutritious Balance. Είναι το διαδικτυακό μου πρόγραμμα, όπου σε εκπαιδεύω πρακτικά στο πώς να ακούς στο σώμα σου και να καλύπτεις τις εκάστοτε ανάγκες του.
4. Οργανώσου!
Το χειρότερο πράγμα που μπορείς να κάνεις στον εαυτό σου εάν ξέρεις ότι τρως όταν έχεις κουραστεί είναι το να μην έχεις τίποτα διαθέσιμο για να φας.
Γιατί; Επειδή τότε είναι που θα αρχίσεις να τσιμπολογάς ό,τι βρεθεί μπροστά σου, να παραγγέλνεις απ’ έξω κλπ.
Για αυτόν τον λόγο, είναι κομβικό να έχεις φτιάξει ένα πρόγραμμα γευμάτων για την εβδομάδα και ακόμα καλύτερα να έχεις προγραμματίσει και την προετοιμασία που αυτά απαιτούν, ώστε… όντως να γίνουν.
Παράλληλα, είναι χρήσιμο να έχεις διαθέσιμα και μερικά θρεπτικά σνακ.
Τώρα προσοχή: αυτό δεν σημαίνει ότι φτιάχνουμε θρεπτικές επιλογές, ώστε όταν θες να φας από κούραση, τουλάχιστον να φας κάτι υγιεινό.
Αν η προσοχή σου είναι αλλού, γύρνα σε εμένα, θέλω να το προσέξεις αυτό.
Σκοπός μας δεν είναι να ξεφύγεις τουλάχιστον σε υγιεινά τρόφιμα. Σκοπός μας είναι να μην ξεφύγεις καθόλου.
Προκειμένου να συμβεί αυτό, χρειάζεται να έχεις οργανωθεί κατάλληλα, ώστε να έχεις διαθεσιμότητα φαγητού και να μπορείς να τρως στην ώρα σου και να χορταίνεις άνετα.
Το να βρίσκεις υγιεινές εναλλακτικές για αυτά τα ξεσπάσματα είναι σαν να διαιωνίζεις το πρόβλημα. Το πρόβλημα δεν είναι το ίδιο το φαγητό. Το πρόβλημα είναι το ότι τρως για να ανακουφίσεις την κούραση. Αυτό θέλουμε να λύσουμε και το πλαισιώνουμε από παντού.
5. Ενυδατώσου!
Το ήξερες ότι η αφυδάτωση μειώνει τη διάθεση, τη συγκέντρωση και την παραγωγικότητά μας;
Ω ναι.
Βεβαιώσου ότι πίνεις το νερό που χρειάζεσαι μέσα στην ημέρα και θα δεις άμεσα πόσο καλύτερα αισθάνεσαι στο σώμα σου, πόσο πιο καθαρή είναι η σκέψη σου και πόσο περισσότερη ενέργεια και διάθεση έχεις. Άσε που κάνουμε και καλό στην υγεία μας: από τα νεφρά και το έντερο μέχρι το δέρμα!
Αυτά είναι τα 5 βασικά.
Αν θέλεις να εμβαθύνεις περισσότερο, ώστε να έχεις το κεφάλι σου πιο ήρεμο όσον αφορά το θέμα του φαγητού (ακόμα κι αν έχεις ελάχιστο χρόνο), τότε πρέπει οπωσδήποτε να κατεβάσεις τον οδηγό μου με τα 20 πράγματα που βάλουν τη διατροφή σου σε σειρά σ λιγότερο από 10΄. Κατέβασέ τον δωρεάν εδώ.
Συγκεντρωτικός Πίνακας για τη διαχείριση κούρασης και φαγητού
Χωρίς διαχείριση | Με διαχείριση |
Δυσκολεύεσαι να διαχειριστείς τα συναισθήματά σου και καταφεύγεις στο φαγητό | Γνωρίζεις από πού προέρχονται αυτά τα συναισθήματα και τα διαχειρίζεσαι με τα εργαλεία που παίρνεις στην ψυχοθεραπεία |
Χρησιμοποιείς το φαγητό σαν μια ευκαιρία να επιμηκύνεις το διάλειμμά σου | Επιλέγεις δραστηριότητες οι οποίες καλμάρουν το νευρικό σου σύστημα |
Μένεις ώρες χωρίς να φας και μετά (συνδυαστικά με την κούραση) τρως ό,τι βρεις μπροστά σου | Τρως τακτικά μέσα στην ημέρα και νιώθεις άνετα στο σώμα σου |
Τα γεύματα/ σνακ σου δεν σε χορταίνουν και μονίμως αναζητάς φαγητό | Χορταίνεις άνετα, καθώς τρως τη σωστή ποσότητα και συνδυασμούς τροφίμων |
Δεν οργανώνεσαι και τρως όπως προκύψει | Έχεις οργανωμένο το φαγητό και τρως χορταστικά, θρεπτικά και απολαυστικά |
Η αφυδάτωση αυξάνει το αίσθημα της κόπωσης | Η ενυδάτωση σε γεμίζει ενέργεια και καλή διάθεση |
Συμπέρασμα
Αν τρως όταν θες να ανακουφίσεις την κούραση και την πίεση της ημέρας, χρειάζεται να αναλάβεις δράση σε 3 άξονες:
- Ψυχολογία: Δούλεψε τη διαχείριση των συναισθημάτων σου και το πώς αυτά συνδέονται με το φαγητό μέσα σε ένα ψυχοθεραπευτικό πλαίσιο
- Κόπωση: Μείνε μακριά από τα απότομα σκαμπανεβάσματα ντοπαμίνης που προκαλούν τα social media και χρησιμοποίησε τον χρόνο που κερδίζεις σε απλές δραστηριότητες που σε ηρεμούν, σε γειώνουν και σε ευχαριστούν
- Διατροφή: Τακτοποίησε τα ωράρια των γευμάτων σου, φτιάξε χορταστικά γεύματα και σνακ, άκου και ανταποκρίσου στις ανάγκες του σώματός σου, οργάνωσε τα γεύματά σου και ενυδατώσου επαρκώς. Αυτές οι διατροφικές μέθοδοι θα συμβάλλουν στη μείωση αυτών των ξεσπασμάτων.
Προσθέστε σχόλιο